AOPK RC >> Powszechna ochrona przyrody i krajobrazu >> Terenowy System Ekologicznej Stabilizacji Krajobrazu ÚSES

Terenowy System Ekologicznej Stabilizacji Krajobrazu ÚSES

Terenowy System Ekologicznej Stabilizacji Krajobrazu (zwany nadal ÚSES) zgodnie § 3  litery a)  ustawy nr 114/1992 Dz. U., o ochronie przyrody i krajobrazu to wzajemnie połączony zespół naturalnych i zmienionych, jednak zbliżonych do naturalnych ekosystemów, które utrzymują równowagę naturalną. Głównym przesłaniem ÚSES jest wzmocnienie stabilizacji ekologicznej krajobrazu dla zachowani lub odnowy stabilnych ekosystemów i ich wzajemnego powiązania. Celem terenowych systemów ekologicznej stabilizacji jest przede wszystkim:  

- wytworzenie sieci stosunkowo stabilnych ekologicznie obszarów wpływających pozytywnie na ekologicznie mniej stabilny krajobraz,
- zachowanie czy odnowienie naturalnego dziedzictwa geologicznego krajobrazu,
- zachowanie czy wsparcie bioróżnorodności .

Tworzenie terenowego systemu ekologicznej stabilizacji jest zgodne z § 4 ust. (1) ustawy nr 114/1992 Dz. U. o interesie publicznym, w którym biorą udział właściciele obszarów, zarządcy gmin i państwo.

Rozróżniamy poniższe poziomy ÚSES:

  1. Prowincyjny i biosferyczny ÚSES – to rozległe ważne z ekologicznego punktu widzenia obszary krajobrazowe, które przedstawiają bogactwo naszej bioty w ramach prowincji biogeograficznych i całej planety. Obszar rdzeniowy o naturalnym rozwoju powinien dla tych segmentów posiadać powierzchnię powyżej 10000 ha.
  2. Ponadregionalny ÚSES - to rozległe ważne z ekologicznego punktu widzenia obszary krajobrazowe o min. powierzchni co najmniej 1000 ha. Ich sieć powinna zapewnić warunki istnienia charakterystycznych wspólnot o pełnej różnorodności gatunkowej bioty w ramach określonego regionu biogeograficznego.
  3. Regionalny ÚSES – to powierzchniowo większe ekologicznie znaczące segmenty krajobrazu o powierzchni minimalnej zgodnej z typami wspólnot od 10 do 50 ha. Ich sieć powinna prezentować różnorodność typów biochor w ramach określonego regionu biogeograficznego.
  4. Miejscowy (lokalny) ÚSES - to powierzchniowo mniejsze ekologicznie znaczące segmenty krajobrazu(zazwyczaj do 5-10ha). Ich sieć prezentuje różnorodność grup i typów geobiocenoz w ramach określonej biochory.

Na stronach i serwerze mapowym Czeskiej Agencji Informacji o Środowisku (CENIA) można zobaczyć mapę ponadregionalnego i regionalnego ÚSES (ÚTP).  

Kolejnym poziomem sieci ekologicznych jest następnie EECONET (European Ecological Network), którego szkielet dla obszaru Republiki Czeskiej tworzą wybrane części składowe ponadregionalnego ÚSES.

 

Elementy składowe ÚSES

Biocentrum

Biotop, lub centrum biotopów w krajobrazie, który swym stanem i rozmiarem umożliwia stałe istnienie naturalnego czy zmienionego, jednak zbliżonego do naturalnego ekosystemu.

Biokorytarz

Obszar, który nie zapewnia decydującej większości organizmów stałego długotrwałego istnienia, umożliwia jednak ich migracje pomiędzy biocentrami, a tym samym tworzy sieć z oddzielonych biocentrów.

Element interakcyjny

Segment krajobrazowy, który na poziomie lokalnym pośredniczy  w przekazywaniu pozytywnego działania podstawowych części składowych ÚSES (biocentrów i biokorytarzy) na otaczającą mniej stabilną krainę na większe odległości. Oprócz tego elementy interakcyjne często umożliwiają stałe istnienie określonych gatunków organizmów, mających mniejsze wymagania przestrzenne (oprócz szeregu gatunków roślin też niektóre gatunki owadów, małych gryzoni, owadożernych, ptaków, płazów itd.).

Podział ÚSES zgodnie ze znaczeniem

Ponad regionalne ÚSES

Rozległe ważne z ekologicznego punktu widzenia  segmenty krajobrazu i obszary o min. powierzchni co najmniej 1000 ha. Ich sieć powinna zapewnić warunki istnienia charakterystycznych ekosystemów z pełną różnorodnością gatunkową bioty w ramach określonego regionu biogeograficznego.

Regionalne ÚSES

Ekologicznie ważne segmenty krajobrazowe o minimalnej powierzchni zgodnie z typami wspólnot od 10 do 50 ha. Ich sieć powinna reprezentować różnorodność typów biochor w ramach określonego regionu biogeograficznego.

Lokalne ÚSES

Mniejsze ważne segmenty krajobrazowe z punktu widzenia ekologicznego do 5-10 ha. Ich sieć reprezentuje różnorodność grup typu geobiocenoz w ramach określonej biochory.

Plany ÚSES

ÚSES są wyznaczane w planach, które powinny zawierać przede wszystkim:

a) mapowy zakres istniejących i zaproponowanych biocentrów i biokorytarzy z zaznaczeniem fragmentów  chronionej przyrody w skali 1: 50 000 i większej dla ponadregionalnych i regionalnych ÚSES a w skali 1: 10 000 i większej dla lokalnych ÚSES.

b) część tabelową i opisową charakteryzującą  funkcjonalne i przestrzenne wskaźniki.

c) bliższe uzasadnienie łącznie z projektami przedsięwzięć ramowych dla zachowania i polepszania ÚSES .

Plan ÚSES jest podstawą dla projektów systemów stabilizacji ekologicznej, przeprowadzania zmian terenowych, opracowywania dokumentacji zagospodarowania terenowego, leśnych planów gospodarczych, dokumentów gospodarki wodnej i innych dokumentów ochrony i odnowy krajobrazu.

Wyznaczenie elementów ÚSES przeprowadzono, z małymi wyjątkami, na całym obszarze CHKO.

Mapa elektroniczna ponadregionalnego i regionalnego ÚSES jest na stronach internetowych Czeskiej Agencji Informacji o Środowisku.

AOPK RC

Szukaj

Biura regionalne

Biura regionalne

Sonda Inne ankiety

Jak się Wam podoba nowe strony internetowe?

TAK (11 285 / 43%)
(11 285 / 43%)
NIE (7 661 / 29%)
(7 661 / 29%)
NIEWiEM (7 121 / 27%)
(7 121 / 27%)
Resort životního prostředí další instituce resortu ŽP
Skrýt